Bazı ülkelerin aksine Ukrayna’dan “Türkiye’ye gidin” çağrısı

vasyl-bodnar-gokcen-goksal

Ukrayna İstanbul Başkonsolosu Vasyl Bodnar, Milli Gazete Haber Müdürü Gökçen Göksal’a verdiği röportajda, “Bu yıl içerisinde milyonu aşkın Ukrayna vatandaşı Türkiye’ye geldi” dedi. Ukrayna İstanbul Başkonsolosu Vasyl Bodnar Milli Gazete Haber Müdürü Gökçen Göksal’a Ukrayna-Türkiye ilişkileri üzerime önemli açıklamalar yaptı.

Ukrayna İstanbul Başkonsolosu Vasyl Bodnar ile Ukrayna ve Türkiye ilişkilerini konuştuk. Ukrayna’nın terörle mücadelede Türkiye’nin yanında olduğunun altını çizen Bodnar, AB’nin sadece Türkiye’yi değil, yıllardır Ukrayna’yı da oyaladığını söyledi. Türkiye’nin Rusya’ya çok fazla angaje olmaması gerektiğini ifade eden Bodnar, Ukrayna dilinde 4 bin Türkçe kelime olduğunu belirterek iki ülke arasındaki tarihi geçmişe dikkat çekti. Bazı ülkelerin aksine Ukrayna vatandaşlarına “Türkiye’ye gidin” çağrısı yaptıklarını belirten Bodnar, ülkelerinde yaşayan Müslümanların hiçbir ayrımcılığa tabi tutulmadığını söyledi.

-Sayın Bodnar, Ukrayna’nın doğusunda yaklaşık üç seneden beri Rus ayrılıkçılara karşı mücadele ediyorsunuz. Bölgedeki son durum hakkında bize bilgi verir misiniz?

Oradaki savaş Ukrayna ya da Rusya taraftarları arasında değil. Ukrayna ile Rusya arasındadır. Bir devletin başka bir devlete karşı silahlı saldırısı söz konusudur. Önce Kırım’ın işgali daha sonra da Donetsk ve Luhansk’ın işgali. Elimizde Rusya ordusunun o bölgedeki savaşa katıldığına dair kanıtlar var. Yine Donbass bölgesine Rusya’nın 700 tank gönderdiği bilgisi var. Bölgede 30 binden fazla da Rus askeri var. Kırım’da da Rus asker sayısı arttırılıyor.

UKRAYNA TÜRKİYE’YE MİNNETTAR

-Uluslararası toplum Rusya’nın saldırılarına karşı Ukrayna’ya yeterli destek veriyor mu? Bu desteğin caydırıcı yönü var mı?

Öncelikle şunu vurgulayalım. Ukrayna hiçbir şey talep etmiyor. 1990’lı yıllarda dünyanın en büyük nükleer potansiyellerinden birini kaldırdık. Hiçbir şey almadan teslim ettik. Buna karşılık büyük nükleer devletlerinden Ukrayna’nın toprak bütünlüğünün korunması garantisi aldık. Fakat Rusya buna uymadı. Hem de ikili sözleşmeleri ihlal etti. Savaş devam ederken hiçbir destek fazla olmaz. Dolayısıyla biz bir taraftan dünya ülkelerinin Ukrayna’ya destek olarak Rusya’ya karşı yaptırımlar uygulamasını takdir ediyoruz. Bu yaptırımlar faydalı oluyor. Önemli derecede silah olmayan askeri yardım geliyor. Biz bunu medeni dünyanın Ukrayna ile dayanışma içinde olduğunun işareti olarak algılıyoruz. Bu bağlamda Türkiye’ye net ifade ettiği düşünce ve tutum için teşekkür ediyoruz. Türkiye, bir taraftan Ukrayna’yı destekliyor, bir taraftan da Kırım’ın işgalini kabul etmiyor. Ukrayna ile politik diyalog içinde olmasını takdir ediyoruz. Türkiye ile ikili uygulamalı işbirliklerimiz var. Türkiye’den gelen ciddi bir maddi destek hissediyoruz. Ukrayna bunun için Türkiye’ye minnettar. Savaşın perspektifleri sadece Ukrayna’ya değil uluslararası ortaklarımıza da bağlı. Bir taraftan Rusya, Ukrayna’da istikrarsızlığı artırmaya yönelik girişimlerde bulunuyor. Bir taraftan da dünya coğrafyasında önemli değişiklikler devam ediyor. Şu an savaşın çözüm yolu Minsk Sözleşmesi’nin uygulanmasıdır.

-Ukrayna ile Rusya arasında Donbass’taki savaşın durması için görüşmeler yapılıyor mu?

Diplomatik ilişkilerimiz tamamen kesilmemiştir. Görüşmeler üçlü şekilde gerçekleşmektedir. Yani Ukrayna-Rusya-AGİT’le gerçekleşmektedir. 

MÜSLÜMAN TOPLUM İÇİN ELİMİZDEN GELENİ YAPIYORUZ

-Ülkenizde hatırı sayılır bir Müslüman nüfus var. Bugüne kadar Ukraynalı Müslümanlara yönelik bir baskı haberi duymadık. Buna mukabil ülkenizde yaşayan Müslümanların durumu hakkında neler söylemek istersiniz?

Ukrayna’da din ayrımı yapılmıyor. Ve bütün dinler aynı haklara sahip. Müslümanların önemli kısmı Kırım Tatarları ve onlar işgal altındaki Kırım’da yaşıyorlardı. Ukrayna devleti Müslümanların dini hayatlarını özgürce devam ettirebilmesi için elinden geleni yapıyor. Kırım’ın işgalinden önce daha çok dikkati Kırım Tatarlarına vermiştik. Onlara devlet desteği geliyordu. Kiev’de, Herson bölgesinde, Odessa ve birçok şehirde camiler var. Kırım’ın işgalinden dolayı birçok Kırım Tatarı Ukrayna’ya göç etti. Ukrayna ana karasında da dini hayatlarını rahatça yaşayabilmeleri için elimizden geleni yapıyoruz.

-2014 yılında Rusya’nın Kırım’ı ilhakından bugüne Kırım’dan göç edenlerin sayısına ilişkin resmi bir kayıt var mı?

Elimizdeki bilgilere göre 17-18 bin kişi Kırım’dan göç etti. Şu anda da bu süreç devam ediyor. Kırım’da dini açıdan baskı devam ediyor. Dindar Müslümanlar da Ukrayna’ya göç ediyor.

-Kırım’a Ukrayna üzerinden giriş için “özel izin” prosedürü biraz esnetilebilir mi? Bu izin sürecinin Büyükelçilik ve Konsolosluklarda da gerçekleştirilmesi için bir çalışma var mı?

Maalesef şu an itibariyle ilgili prosedür öngörülmüyor. Prosedür Herson bölgesinde yapılmaktadır. Kırım’a giriş için iki kontrol noktası var. Şu an Kırım limanlarına giren gemiler ve içindeki insanlar kaçak giriş yapmış sayılıyorlar ve cezai yaptırımlarımız var. Fakat Kırım işgal altında da olsa Türkiye’de ve başka ülkelerde yaşayan Kırım kökenli insanların Kırım’daki akrabalarıyla görüşmeleri gerekiyor. Bu sebeple Kırım’a girmek için iki kontrol noktası kurduk. Geçiş kuralları ıslah edilmiş ve prosedürler kolaylaştırılmıştır. Mesela İstanbul’daki Kırım Türkleri Derneği’ne başvurarak Ukrayna’daki Kırım Tatar Milli Meclisi üyeleriyle irtibata geçilir ve işlemler biraz daha kolaylaşır.  Ortak çabalarımızla Kırım’ı işgalden kurtaralım ve kolayca girelim. 

-Türkiye’nin içinde bulunduğu ekonomik durum ortada, iki ülke arasındaki ekonomik yapıyı güçlendirecek çalışmalarınız var mı?

Bu yıl birkaç önemli etkinliğimiz oldu. DEİK’le işbirliği yapıyoruz. Geçtiğimiz Mart ayında Ukrayna Cumhurbaşkanı’nın Türkiye ziyaretinde büyük iş çevreleriyle görüşmeler yapıldı. Ukrayna’da Türk işadamlarının kurduğu TUİD, İzmit’te bir ekonomi forumu gerçekleştirdi. İstanbul Ticaret Odası’yla birlikte Ukrayna potansiyelinin tanıtımı konulu birkaç program yaptık. En azından ayda bir defa İstanbul’daki işadamları derneklerinin birine giderek Ukrayna’nın ekonomik potansiyelini anlatıyoruz. Sektörel bazda da faaliyete devam ediyoruz. Mesela enerji, ulaştırma sektöründeki etkinliklere destek veriyoruz. Sadece bu yıl içerisinde İstanbul’da Ulaştırma Bakanları seviyesinde birkaç görüşme yapıldı. 

DİLİMİZDE 4 BİNE YAKIN TÜRKÇE KELİME VAR

-3,5 yıldır Türkiye’de yaşıyorsunuz. Türkiye’yi nasıl buldunuz? 

Çok misafirperver ve dost bir ülke. İnsanlar çok açık sözlü. Şimdilik Türkçeyi de çok iyi konuşamama rağmen kendimi burada iyi hissediyorum. Bizim için Türkiye, tarihi çok zengin ve Ukrayna ile pek çok ortak noktası olan bir ülkedir. Ukrayna’nın bir kısmı birkaç yüzyıl önce Osmanlı sınırları içerisindeydi. Ukraynaca da 4 bine yakın Türkçe ile aynı olan kelime var. Halklarımız birbirine çok yakın. Aramızda Karadeniz olsa da bu bizi ayırmıyor aksine bir köprü olarak görüyoruz. Türkiye’den Ukrayna’nın 7 farklı noktasına uçak seferleri var. Yakın zamanda Haydarpaşa Limanı’ndan Odessa’ya feribot seferlerinin başlamasını bekliyoruz.

TÜRKİYE’NİN VERDİĞİ DESTEK BİZİM İÇİN ÖNEMLİ

-Türkiye’nin Rusya ile giderek daha da artan ikili ilişkileri nasıl değerlendiriyorsunuz?

Türkiye’nin kendi menfaatleri ve dış politikası var. Biz bunlara saygı duyuyoruz. Fakat bizim örneğimiz gösteriyor ki, Kremlin’e pek güvenilmez. Rusya bizim en yakın stratejik ortağımızdı. Büyük kardeşimizdi. En büyük ekonomik ortağımızdı. Birkaç senede bütün bunlar ortadan kalktı. Moskova’da uzun yıllar çalıştım. Rusları çok iyi tanıyorum. Ama Kırım’ın işgal edilip Ukrayna’nın doğusunun karıştırılacağını tahmin bile edemezdim. Buna bakarak anlıyoruz ki, Rusya’yı yöneten kardeşlik duygusunun gelişmesi değil de imparatorluk iddiaları. Rusya’nın imparatorluk iddialarından dolayı Türkiye de zarar görebilir. Mesela geçen yıl yaşanan “uçak krizi” Rusya’nın Türkiye’ye karşı neler yapabileceğini göstermiştir. Rusya’nın dış politikasında rasyonel bir yaklaşım görmüyorum. Rusya dış politikasını daha çok heyecan ve duyguya döndürüyor. Bu da pek kontrol edilemez bir durum. 

ARTIK SORULARI BİZ SORUYORUZ

-Ukrayna’da uzun yıllardır tıpkı Türkiye gibi AB üyesi olmak için bekliyor? AB üyelik süreciniz ne durumda?

Ukrayna AB’ye girmek için elinden gelen her şeyi yaptı ve AB’ye alınmaya hazır. 26 yıldır AB ile ilişki yürütüyoruz. Bu süreç içinde hep AB bize soru soruyordu. Artık biz soru sormaya başladık. Söylediğiniz her şeyi yaptık neden bizi AB’ye dâhil etmiyorsunuz diye. Ukrayna olarak AB’nin üyelik sürecini sonuçlandırılmasını bekliyoruz. Çünkü üzerimize düşenleri yerine getirdik.

-Ukrayna’nın doğusundaki Rusya karşıtı askeri taburlara Türkiye’den bazı kişilerin katıldığı ve Türkiye’nin destek verdiği gibi iddialar var. Bu iddiaların doğruluğu ne?

Potansiyel olarak Ukrayna tarafında savaşa katılabilecek kişiler, Ukrayna savunucuları sayılır. Türkiye vatandaşlarının katıldıkları yönünde bir bilgiye sahip değiliz. Böyle kişiler varsa da, o kişilerin çok şerefli olduğunu söyleyebilirim. Bugün Ukrayna’yı savunan kendi yarınını savunmaktadır. Avrupa’ya da bunu açıklamaya çalışıyoruz. Biz sadece kendimizi değil Avrupa’yı da savunuyoruz. Geç olsa da Avrupalılar bunu anlamaya başladılar.

TERÖRLE MÜCADELEDE TÜRKİYE’NİN YANINDAYIZ

-Türkiye de uzun yıllardan beri ayrılıkçı terör örgütü PKK ile mücadele ediyor. Avrupa’nın PKK’ya bakış açısı ortada. Ukrayna olarak sizin bu konuda tavrınız ne?

Biz bütün terör eylemlerine karşıyız. Ukrayna’nın doğusundaki Rus çetelerini birer terör örgütü olarak değerlendiriyoruz. Dolayısıyla Türk tarafının da asayişi sağlamak için başvurduğu yöntemleri anlayışla karşılıyoruz. Ukrayna ile Türkiye polisi arasında bir işbirliği devam ediyor. Türkiye tarafından ihbar edilen terör örgütü üyeleriyle ilgili işlem yaptık. Türkiye’nin uyarılarını dikkate aldık. Ukrayna’da yakalanan terör örgütü üyeleri Türkiye’ye iade edilmişti. Ayrıca terör örgütüyle bağlantısı olduğu tahmin edilen bir radyo kanalı kapatıldı Ukrayna’da. Şimdi de polis özel timleri seviyesinde işbirliği var. Birlikte antrenman ve eğitim yapıyorlar. 

150’YE YAKIN AÇIKLAMA YAPTIM

-Bazı ülkeler vatandaşlarına “Türkiye’ye gitmeyin” çağrısına yapıyor. Ukrayna olarak siz de vatandaşlarınıza bu tür uyarılar yapıyor musunuz?

Tam tersine biz “Türkiye’ye gidin” çağrısı yapıyoruz. Türkiye’nin gezilmesi, görülmesi gereken bir yer olduğunu söylüyoruz. Sadece bu yıl içerisinde Ukrayna basınına 150’ye yakın açıklama yaptım. Açıklamamdaki mesajım ise, Türkiye’nin turistler için önemli bir ülke olduğuydu. Bu yıl içerisinde milyonu aşkın Ukrayna vatandaşı Türkiye’ye geldi. Türkiye’ye gelen Ukraynalı turist sayısı, geçtiğimiz yıla göre yüzde 25 civarında arttı. 

-15 Temmuz FETÖ darbe girişimini nasıl değerlendiriyorsunuz?

Darbenin ilk dakikalarından itibaren bütün Ukrayna, Türkiye’nin  yanındaydı. Biz tabi konsolosluk sıfatımızla Türkiye’nin içişlerine karışmıyoruz. Fakat biz, Türk vatandaşlarının anayasal düzeni korumak için nasıl meydanlara çıktıklarına tanıklık ettik. İnsanların demokrasiye sahip çıkma heyecanlarını gördük.

UKRAYNA

Doğu Avrupa’da bulunan Ukrayna,  603 bin 628 km2 yüz ölçümüyle tamamı Avrupa’da olan en geniş ülkedir.45 milyonluk nüfusun büyük kısmını Ukraynalılar oluşturmaktadır. Ekonomisi daha çok tarıma dayalı olan Ukrayna’da sanayi de gelişmiştir. Soğuk bir iklime sahiptir. (Kaynak: Gökçen Göksal/Milli Gazete)

 

 

Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir